استفاده از مواد و مصالح موسیقی ایرانی در ترکیب با موسیقی اروپایی


استفاده از مواد و مصالح موسیقی ایرانی در ترکیب با موسیقی اروپایی

استفاده از مواد و مصالح موسیقی ایرانی در ترکیب با موسیقی اروپایی، همواره مورد علاقه آن دسته از آهنگسازان ایرانی که در زمینه موسیقی کلاسیک تحصیل کرده اند، بوده است.

برای به دست آوردن چنین ترکیبی، لازم است که آهنگسازنه تنها از زبان موسیقی ایرانی و موسیقی کلاسیک شناخت کافی داشته باشد، بلکه باید به این دو نوع موسیقی تسلطّ کافی داشته باشد.

«ن ینوا » برای نی و ارکستر زهی، اثر حسین علیزاده را میتوان تلاشی موفقّ در این زمینه دانست.

این اثر در دستگاه نوا نوشته شده است و در ساختار کلیّ خود، از همان ساختمان کلیّ دستگاه نوا پیروی کرده است که در آن انگاره های 1 گوشه های اصلی دستگاه نوا، در حرکت ملودی و ترکیب موازی آنها بسط و گسترش یافته اند.

علیزاده، 1383 ، 7.

اگرچه به گفته آهنگساز در انتخاب هارمونی این اثر از درجات شکل دهنده مقام یا مُدهای گوناگون دستگاه نوا استفاده شده است، مواردی را نیز میتوان مشاهده کرد که از هارمونی تیرس2 )بر اساس روی هم قرار گرفتن فواصل سوم( و هارمونی کوارتال 3 )بر اساس روی هم قرار گرفتن فواصل چهارم( استفاده شده باشد.

کاربرد عادّی آکوردهای متشکل از فواصل چهارم، در آغاز سده بیستم با آثاری مانند سمفنی مجلسی اپوس 9 4 اثر آرنولد شوئنبرگ 5 پدیدارمی شود و با اینکه پدیده ای منفرد در آثار او است، تأثیر چشمگیری بر دیگران به جای گذاشته است )پیستون، 1379 ، 224

(. استفاده از این هارمونی را می توان در آثار دیگر آهنگسازان قرن بیستم مانند کلود دبوسی 6 و پُل هیندمیت 7 )که این هارمونی را کامل کرد و به شکل پیچیده تری درآورد

( و بلِا بارتوک 8 و اُلیویه مسیان 9 نیز مشاهده کرد )

تورک، 1387 ، 81

(.در ن ینوا به جز گوشه یا مُدهای اصلی مانند درآمد، نیشابورک، جامه دران و نهفت، گوشه های فرعی نیز در شکل گیری و ترکیب ملود ی ها نقش اساسی داشته اند.

انگاره های ریتمیک 10 دستگاه نوا نیز پایه و اساس بسط و گسترش ریتم در ن ینوا است و شامل انگاره های ریتمیک درآمد،نیشابورک، نهفت، مثنوی، نغمه،جامه دران و غیره میشود.

ن ینوا در 8 قسمت نوشته شده است.این 8 قسمت به جز قسمت آخر )رقص سماع( به نامِ گوشه های دستگاه نوا نا مگذاری شده اند و عبارتند از: 1- درآمد 2- مثنوی -3 نغمه -4 I نغمه -5 II جامه دران 6- نهُفت 7- فرود )تکرار درآمد( 8-رقص سماع )علیزاده، 1383 .

آموزشگاه موسیقی سفیر هنر پارسیان

 

+ هیچ نظری وجود ندارد

افزودن